365 days of summer

In deze post neem ik jullie mee in ons dagelijkse leven in Japan: slapeloze nachten op futons, uitstapjes in de bergen tijdens tyfoons, en Kyoto onder een verzengende hitte van 35 graden. En natuurlijk ook wat reflecties over Japan.

Hoe langer we in Japan rondreizen, hoe meer we het weten te waarderen. Een maand is verstreken, en het is zelden dat we zo lang in hetzelfde land blijven zonder zin te krijgen in een verandering van omgeving! Maar hier betoveren de vriendelijkheid en beleefdheid van de Japanners ons elke dag weer. Of het nu de dame is die me achterna rende om mijn zonnebril terug te geven die ik in een restaurant had laten liggen, mensen die opstaan om ons hun grote tafel te geven omdat ze genoeg hebben aan een kleine tafel, of de vele geschenken die de kinderen krijgen. We vertrokken zonder speelgoed, en nu slepen we een tas vol rommel mee (ik bedoel “brol”) waar ze een uur mee spelen om het daarna in de diepten van onze bagage te vergeten.

De landschappen zijn prachtig, maar meer nog dan dat worden we betoverd door de algemene sfeer van Japan, een soort van alomtegenwoordige zenheid.

Maar dat is natuurlijk de toeristische kant van het verhaal, want hier wonen kan een ander verhaal zijn. Er is ook een verborgen Japan achter deze gepolijste façade. Een Japan waar de gelijkheid tussen mannen en vrouwen een grote teleurstelling is. Het Global Gender Gap Report 2024 plaatst Japan op de 118e plaats van 145 landen!!! België staat op de 12e plaats… Een serieuze kloof, zeg maar!

Misschien is dat de reden waarom Japanse vrouwen in babystaking zijn. Tussen de sociale druk, de ongelijkheid op de werkvloer (30% loonkloof!) en het gebrek aan steun om werk en moederschap te combineren, wie kan het ze kwalijk nemen? Waarom zou je tenslotte je vrijheid opofferen voor zulke strikte verwachtingen?

We kunnen ook niet zeggen dat het leven in Japan altijd gemakkelijk is voor minderheden en buitenlanders. Vooral immigranten worden geconfronteerd met integratieproblemen en sociale vooroordelen. En toch, hou je vast, slechts 2% van de mensen die in Japan wonen, is van buitenlandse afkomst. 2%, je hebt het goed gelezen. Ter vergelijking: in België is dat percentage 17%. En uit een studie van de Universiteit van Tokio uit 2022 blijkt dat bijna 40% van de buitenlanders die in Japan wonen, te maken heeft gehad met discriminatie of vooroordelen.

Zijn jullie er nog? Dan is het tijd om onze avonturen van de afgelopen drie weken met jullie te delen…

Welkom in Japan, het land dat de natuuruitdagingen trotseert

Bij het betreden van Japan begrijp je snel dat wij, Europeanen, niet echt zijn afgesteld op het trotseren van de natuurkrachten. Hier bokst de natuur in de categorie ‘zwaargewicht’. In amper één maand zijn we al getrakteerd op drie soorten apocalyptische waarschuwingen:

• Mega-aardbeving: Het Japanse preventie-instituut kondigde een mogelijke “mega-aardbeving” aan, zo’n 9 op de schaal van Richter, een week na onze aankomst. Niet meer gezien sinds de ramp van Fukushima in 2011 (magnitude 9,1). Spoiler alert: dit was een gespreksonderwerp met Suzanne tijdens minstens 2-3 maaltijden. Maar je kunt zeggen dat de Japanners het gewend zijn; alleen al in augustus 2024 waren er 84 aardbevingen van magnitude 4 of hoger in Japan… gelukkig had ik dat kleine detail verzwegen voor Suzanne voor we vertrokken… oeps! Ter herinnering, in België raakte men in paniek om een schamele 5,8 in 1993…
• Tsunami: Aardbeving betekent uiteraard tsunami. Rode alarmbellen over de hele archipel na de aankondiging van de mega-aardbeving.
• En dan het hoofdgerecht… de Tyfoon Shanshan. Of dat is tenminste zijn romantische naam, we noemen het ook wel Tyfoon nummer 10, voor degenen die liever logisch blijven. Eind augustus was er alarmfase rood, een niveau dat maar eens in de tien jaar wordt geactiveerd. De sterkste windstoten blazen met 250 km/u. Wij voelden ons helemaal op ons gemak…

Je begrijpt de sfeer al. Hier is het weer niet om mee te spotten. Maar wat fascinerend is, is hoe de Japanners deze rampen hebben geïntegreerd in hun dagelijks leven, zoals een opdringerige maar onvermijdelijke buurman. Vroegwaarschuwingssystemen (iedereen ontvangt een bericht tegelijk met zijn gebruikelijke spam), verplichte nationale oefeningen op 1 september, indrukwekkende dijken, de meest strenge bouwvoorschriften ter wereld…

Elk kasteel, elke tempel, elke historische woning die we hebben bezocht, heeft ooit in puin gelegen. Maar onverstoorbaar hebben de Japanners ze altijd herbouwd, al vooruitkijkend naar de volgende ramp. Ze planten bomen voor hout om te herbouwen, leiden nieuwe ambachtslieden op in oude technieken,… Het is alsof ze al bouwen met vernietiging en wederopbouw in gedachten. Ze leven met een zwaard van Damocles boven hun hoofd, maar ze hebben geleerd met die angst te leven door hun cultuur van voorbereiding en veerkracht.

Week 3: Kyoto en omgeving

Eindelijk hebben we een klein huisje voor onszelf, voor een héééle week. Dat klinkt misschien banaal, maar na dagenlang slapen in kamers van 18 m² met zijn vieren – twee kinderen, drie bedden, nul ruimte – geloof me, we genieten van elke extra m². Twee kamers, mijn vrienden! Dat is luxe! Oké, ze grenzen aan elkaar, maar wat maakt het uit. Dat beetje extra ruimte is genoeg om ons een gevoel van privacy terug te geven.

Ik heb al op Instagram verklaard dat Kyoto in mijn top 3 van mooiste steden ter wereld staat. En ik blijf erbij! Deze stad was meer dan 1000 jaar de hoofdstad van Japan (tot 1868), en geloof me, dat zie je. Meer dan 1000 tempels en heiligdommen overal verspreid. Op zichzelf zijn die tempels al indrukwekkend. Je wordt vervoerd, voelt de heilige adem van het verleden in elke steen, en dat gebeurt vaak.

Maar om eerlijk te zijn, wat me nog meer verbaasde, waren de tuinen. Iedereen kent de beroemde Japanse tuinen, maar hier zijn we op een ander niveau. Meesterwerken van harmonie waar elke steen, elk grassprietje lijkt te zijn geplaatst na eeuwenlange discussies over wat het mooist zou zijn. Je komt binnen en het is een schok. Het is puur “wauw”. Je vraagt je af hoe mensen zo’n niveau van schoonheid, zo’n perfectie hebben kunnen bereiken.

Tijdens onze week in Kyoto maakten we een uitstapje naar Nara. Een uitstap die ik ten zeerste aanbeveel. Met de trein is het een peulenschil vanuit Kyoto, en je komt aan in een stad waar de herten vrij rondlopen als bosgeesten.

Week 4 & 5: de bergen in futonstijl

Ah, de futon. Geef toe, dat woord heeft een poëtische klank, als een belofte van exotiek en zachtheid.

Natuurlijk weet Matteo niets beters te doen dan er eentje open te maken, en die beroemde plastic confetti overal in de kamer te verspreiden.

Ik moet wel toegeven dat het systeem zo zijn voordelen heeft. ‘s Morgens vouw je alles op en, wonder boven wonder, voilà, je hebt je woonkamer terug, klaar om je denkbeeldige gasten te ontvangen. Dat is het Japanse genie: alles ruimtebesparend, alles praktisch.

Dus, laten we het even hebben over de beroemde Japanse bergen, de “Japanse Alpen”. Ja, ja, zo noemen ze ze hier! Waarom? Omdat een Engelse priester en alpinist uit de 19e eeuw vond dat deze bergen op de Alpen in Europa leken. Ik zal je de gedetailleerde geschiedenis besparen, maar zelfs de Japanners hebben deze naam overgenomen!

En geloof me, deze Alpen zijn net zo mooi als hun naam doet vermoeden.

Laten we eerlijk zijn: op een of twee uitzonderingen na, hebben we het hier over steden met 150.000 tot 300.000 inwoners. Zoals ik al in mijn vorige post zei, zodra het vlak is in Japan, krioelt het van de mensen — ze moeten die 130 miljoen Japanners ergens kwijt! Maar de sfeer in deze kleine steden en dorpen is erg aangenaam, vooral met de iets koelere temperaturen.

Hier zijn genoeg onvergetelijke trektochten te maken. Geen serieuze hikes voor ons, maar wel mooie wandelingen, vooral omdat we aangenaam verrast waren door Matteo die het heel goed doet! Bovendien slaagde ik erin om een of twee keer eronderuit te muizen en alleen op pad te gaan, om me wat dieper onder te dompelen in deze ongelooflijke landschappen..

Wil je nog meer? Geen probleem, we hebben het druk gehad! We zijn samurai’s tegengekomen, bijna ninja’s geworden, hebben boeddhistische ceremonies bijgewoond om 6:30 uur ‘s ochtends (ja, dat is een beetje vroeg), en de geheimen van wasabi ontdekt door de grootste wasabi-boerderij ter wereld te bezoeken — ja, kijk naar de foto’s, het is de moeite waard! We hebben ook een heleboel tempels verkend, bijna elke dag in onsen (warmwaterbronnen) gebaad (dat is het goede leven!), en zelfs gefeest op het Oktoberfest (want waarom niet?). Voor de cultuurliefhebbers: we hebben ook verschillende musea bezocht, waaronder natuurlijk een verplichte stop bij het Toyota Museum!

En alsof dat nog niet genoeg was, besloot een tyfoon ons avontuur nog wat extra pit te geven. Gelukkig zaten we niet direct in het oog van de storm, maar we hebben toch een paar behoorlijk natte dagen gehad.

Was alles perfect? Natuurlijk niet! Reizen met kinderen is als een extreme sport. Tussen de “Ik ben moe”-klachten, Matteo die aan mijn arm trekt om gedragen te worden (ik hield stand, meestal), en Nola’s “Dat gaat me nooit lukken” (de school is begonnen!), hebben we onze portie levendige dagen gehad. Maar hé, dat is ook de charme van reizen met het gezin!

We hopen dat je van deze post genoten hebt en dat hij je zin heeft gegeven om op avontuur te gaan, buiten de betreden paden in Japan.

Tot snel voor meer van onze avonturen!